Ali Rıza Akıncı: Erken tarımsızlaşma büyük bir risk!

Yayın: 27.08.2026 10:43 Güncelleme: 28.08.2026 00:27 Kaynak: Haber Merkezi

ATSO Meclisi’nde Başkan Yusuf Hacısüleyman, sanayinin gayrisafi yurt içi hasıla içerisindeki payının gerilemesinin önemli bir risk olduğunu belirterek, Türkiye’nin “erken sanayisizleşme” riskiyle karşı karşıya kalmaması gerektiğini söylerken, söz isteyen Meclis Üyesi Ali Rıza Akıncı “Erken tarımsızlaşma”nın daha büyük bir risk olduğunu dile getirdi.

Tarım sektörünün duayen isimlerinden Ali Rıza Akıncı, “Erken sanayisizleşme söylemesi bile zor. Uygulaması nasıl olacak bilmiyorum. Türkiye birçok konuda, maliyetleriyle ihracat fiyatlarını dengeleyemez hale geldi. Maalesef bu meseleden benim sektörüm de çok muzdarip. Her gün herkes değişik sosyal medya platformlarında görüyoruz üreticilerin yakarışlarını. Erken tarımsızlaşma çok daha büyük bir risk oluşturuyor” dedi.


Tarım sektöründe maliyetlerin yüksekliğine dikkat çeken Akıncı şöyle konuştu;

“Bizim rakibimiz olan ülkeler veya bizim muhtemel ithalat yapacağımız ülkeler özellikle gıdada, yaş meyve sebzede döviz açısından bizden elleri çok daha rahat. Çünkü bizde TL çok güçlü hale geldi. Herkesin malumu ve artık bu bizi ekmek tehdidine kadar getirdi. Örnek vermek isterim. Bugün tüm çalışma yasalarını uygulayan bir firmada bir tarım işçisi kadının maliyeti 1.000 doları geçti. Yani servisini, öğle yemeğini düşünürseniz hatta kıdem tazminatı yükünü göz ardı etseniz bile 1000-1100 dolar arasında bizde tarım işçisi bir kadının aylık maliyeti var.

Dolayısıyla siz bu maliyetlerle yaş, meyve, sebze üreterek ihracat yapma imkanınızı kaybediyorsunuz. Çünkü dolar çok ucuz Türkiye'de an itibariyle. Dolayısıyla bu maliyetleri koyduğunuz zaman biz tekstili de ihraç edemez hale geldik. Düşünün portakalı nasıl ihraç edeceğiz ve son yıllarda bizim inovasyon niteliğinde icat ettiğimiz mango gibi, avokado gibi, blueberry gibi birçok üründe de bizim rakibimiz olan ülkelerde aylık işçilik maliyetleri 250-300 dolar arkadaşlar.

Bakın gıda enflasyonunun çok yüksek olduğundan söz ediyor herkes. Yani devlet adamlarımız da bundan bahsediyor. Yani neden diğer enflasyonun üstünde bir maliyet var çünkü burada. Çünkü gıda üretimindeki özellikle yaş, meyve, sebze üretimindeki maliyetler diğer sektörlerden daha hızlı yükseldi ve karlılığın görece daha az olduğu bir endüstri bu. Dolayısıyla da burada sıkışma gittikçe daha tahammül edilemez hale geliyor. Şu anda bizim ilçelerimizden birinde üretilen mango Mısır'dan ithal edilmeye başlandı. Şimdi Türk üreticisi nasıl Mısırlıyla rekabet edecek? Yani bir işçinin maliyeti belli. İşçilik sorunu zaten var. Arazi daha pahalı, kiralar daha pahalı. Ama her seferinde de ithalat kartı kullanılarak tarım ürünlerinin fiyatı dengelenemez. Yani biz erken tarımsızlaşmaya gidiyoruz. Erken sanayisizleşmeyi bırakın.”